Ziektes\Sandhoff

Sandhoff

* Alle gemarkeerde velden zijn verplicht.

Het e-mailadres van uw collega wordt uitsluitend gebruikt om de gevraagde informatie te sturen.

 

Helaas is door een serverfout uw bericht nog niet verzonden. Probeer het over een paar minuten nog eens.

Algemeen


Metabool defect

 

Deficiëntie van bètahexosaminidase (bètaketen)

Andere ziekten met afbraak van sfingolipiden:
zure-sfingomyelinasedeficiëntie | Fabry | Farber | Gaucher: type I, type II, type III | GM1-gangliosidose: type I, type II, type III | Tay-Sachs: type I, type II, type III | Krabbe | metachromatische leukodystrofie: type I, type II, type III 
  
   


Etiologie en pathogenese

Wordt veroorzaakt door een defect in de bètaketen van bètahexosaminidase. Bètahexosaminidase iso-enzym A bevat een alfa- en een bètaketen, en bètahexosaminidase iso-enzym B bevat twee bètaketens, daarom zijn bij de ziekte van Sandhoff beide iso-enzymen aangetast. (Ter vergelijking, bij de ziekte van Tay-Sachs, die wordt veroorzaakt door een defect in de alfaketen, is alleen iso-enzym A aangetast.) Enzymdeficiëntie, leidt tot ophoping van GM2-gangliosiden en -globosiden in het centrale zenuwstelsel en in perifere weefsels.
        

Afbeelding sleutelsymptomen
kersrode-maculastippenhepatomegalie
Kersrode maculastippen - Hepatosplenomegalie 

  

Klinische beschrijving

Vroege blindheid, progressieve verstandelijke en motorische achteruitgang, poppengezicht, kersrode maculastippen en vergroot hart. Verlies van slikfunctie is progressief, met verhoogd risico van aspiratie en hierop volgende borst- en longinfecties. Er kan betrokkenheid zijn van botten en buikorganen. Bij de infantiele vorm:

Normale ontwikkeling tot een leeftijd van 3-6 maanden.
Begin van ontwikkelingsvertraging, gevolgd door snelle regressie aan het einde van het eerste levensjaar

Overervingspatroon: autosomaal recessief
Incidentie: 1 op 384.000 levendgeborenen (voor typen I en II samen)1
Diagnose: enzymassay van serum of leukocyten om de (vrijwel volledige) afwezigheid van totale bètahexosaminidaseactiviteit aan te tonen; de aanwezigheid van PAS-positieve stoffen in systemische weefsels om deze ziekte te kunnen onderscheiden van de ziekte van Tay-Sachs en van GM2-activatordeficiëntie.
Aandoeningen met vergelijkbare presentaties: ziekte van Tay-Sachs
Behandeling: geen ziektespecifieke behandeling beschikbaar
Overige medische zorg: symptoombehandeling 
     

Tekenen en symptomen


Neurologisch

 

  • Progressieve hypotonie met motorische zwakte
  • Slechte hoofdbeheersing
  • Niet kunnen omrollen, kruipen of zitten
  • Een kikkerhouding aannemen
  • Uiteindelijk hypertonisch worden met overdreven reflexen
  • Sociale aspecten/gedragsaspecten:
  • Steeds minder oogcontact en focussen
  • Weinig interactie met de omgeving, geeft uiteindelijk geen respons meer op exogene prikkels en bereikt de vegetatieve staat
  • Epileptische aanvallen - beginnen vaak na het eerste levensjaar en variëren wat betreft type en frequentie
  • Hyperacusis - aanvankelijk een overdreven schrikreactie op scherpe geluiden, uiteindelijk onoplettend en niet-responsief*
  • Macrocefalie - Vaak op een leeftijd van 1,5 tot 2 jaar, veroorzaakt door een reactieve cerebrale gliose*

 

 
Oculair
 
  • Kersrode maculastippen (prominente maculaire fovea centralis)
  • Progressieve visuele onoplettendheid
  • Blindheid in het tweede levensjaar
  • Ongebruikelijke oogbewegingen

 

 
Skeletspierstelsel

  • Botdysplasieën 

       


Gastrointestinaal

  • Hepatosplenomegalie  
             

 

Overige bronnen
www.ncbi.nlm.nih.gov/entrez/dispomim.cgi?id=268800

Literatuurverwijzingen
1. Hauser SL, Longo DL, eds. Harrison’s Principles of Internal Medicine. 14th ed. New York: McGraw-Hill; 1998; p. 2171.
2. Meikle PJ, Hopwood JJ, Clague AE, Carey WF. Prevalence of Lysosomal Storage Disorders. JAMA.
1999; 281: 249-254.
3. Gravel, Roy et al. “The GM2 Gangliosidoses: Sandhoff Disease and Variants.” The Metabolic and Molecular Bases of Inherited Disease, 8th Edition Online. McGraw-Hill.

* Uniek voor de ziekte van Sandhof volgens de tabel in Harrison's, Hoofdstuk 349.